2. el telefon alırken nelere dikkat etmeli? Adım adım kontrol listesi

2. el telefon, iyi seçildiğinde hem bütçenizi korur hem de uzun süre sorunsuz kullanılır. Ama dışarıdan tertemiz görünen bir telefonda bile kayıt sorunu, hesap kilidi ya da yorgun bir pil olabilir. Satın almadan önce birkaç dakika ayırıp aşağıdaki listeyi sırayla kontrol etmeniz, sonradan yaşanabilecek pişmanlığın önüne geçer.

1. IMEI kaydını kontrol edin

IMEI, her telefona özel 15 haneli bir kimlik numarasıdır. Türkiye'de bir telefonun yerli operatör hatlarıyla kalıcı olarak kullanılabilmesi için IMEI numarasının Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) sisteminde kayıtlı olması gerekir. Resmî yollarla satılan telefonlar kayıtlı gelir. Yurt dışından getirilip harcı ödenerek kaydettirilmemiş telefonlar ise bir süre sonra Türk hatlarına kapanır; kayıp ya da çalıntı olarak bildirilmiş telefonlar Türk hatlarıyla hiç kullanılamaz.

1. Telefonun arama ekranında *#06# tuşlayın; IMEI numarası ekrana gelir. Çift hatlı telefonlarda iki numara görünür.

2. Bu numaraları kutunun üzerindeki etiketle ve telefonun Ayarlar menüsündeki “Hakkında” bölümüyle karşılaştırın. Numaralar birbirini tutmuyorsa o telefondan uzak durun.

3. e-Devlet'teki IMEI Sorgulama hizmetinden numarayı sorgulayın. Sonuçta cihazın kayıtlı olduğu görünmeli; kayıt dışı, kayıp ya da çalıntı gibi bir uyarı varsa o telefonu almayın.

Kendi hattınızı takıp kısa bir arama yapmak da iyi bir denemedir, ama tek başına yeterli değildir: kayıtsız bir telefon bir süre çalışıp sonra kapanabilir. Bu yüzden IMEI sorgusunu mutlaka yapın.

2. iCloud ya da Google hesap kilidi kaldırılmış olmalı

Önceki sahibin hesabı telefonda kalmışsa, telefon sıfırlandığında o hesabın şifresini ister. iPhone'da Etkinleştirme Kilidi, Android'de FRP (fabrika ayarlarına sıfırlama koruması) denen bu kilidi pratikte yalnızca önceki sahibi kaldırabilir. Kilitli bir telefonu siz kullanamazsınız.

• Satıcıdan, Apple ya da Google hesabından çıkış yapıp telefonu yanınızda fabrika ayarlarına sıfırlamasını isteyin.

• Sıfırlamadan sonra telefon ilk kez açılıyormuş gibi kurulum ekranıyla gelmeli ve kurulum sırasında başka birinin hesabını sormamalı.

• iPhone'da Ayarlar'ın en üstünde başka birinin adı görünüyorsa, hesap hâlâ telefondadır.

Kısacası: IMEI sorgusu temiz çıkmayan ya da hesap kilidi kaldırılmamış bir telefonu, fiyatı ne kadar cazip olursa olsun almayın.

3. Pil sağlığına bakın

iPhone'da Ayarlar > Pil bölümünde pil sağlığı yüzde olarak görünür. Bu yüzde düştükçe şarj daha çabuk biter; %80'in altına inmiş bir pilde değişim genellikle gündeme gelir. Android'de bu bilgi her markada aynı yerde değildir: bazı modellerde ayarlarda, bazılarında markanın kendi destek uygulamasında bulunur.

Göstergeye ek olarak telefonu bir süre kullanın. Çabuk ısınıyor ya da şarj yüzdesi birden düşüyorsa pil yorulmuş olabilir. Pil zayıfsa bunu pazarlıkta hesaba katın; batarya değişimi çoğu zaman telefonu yeniden rahat kullanılır hale getirir.

4. Ekranı ve dokunmatiği test edin

• Tamamen beyaz, siyah ve tek renk bir görüntü açın. Hiç yanmayan ya da hep aynı renkte kalan noktalar (ölü piksel), sarı lekeler ve renk kayması olmamalı.

• OLED ekranlarda gri ya da beyaz bir zeminde silik izlere bakın. Uzun süre aynı görüntüyü göstermekten kalan bu izlere ekran yanığı denir ve kendiliğinden geçmez.

• Bir uygulama simgesini parmağınızla ekranın dört köşesine kadar sürükleyin. Takılan ya da dokunuşa tepki vermeyen bir bölge olmamalı.

• Parlaklığı en düşükten en yükseğe getirin; çizik ve çatlakları görmek için ekranı ışığa tutun.

5. Kameralar, Face ID / parmak izi, ses ve tuşlar

• Ön ve arka kameraların hepsiyle (varsa geniş açı ve yakınlaştırma dahil) fotoğraf ve sesli kısa bir video çekin. Odaklanma ve flaş çalışmalı; görüntüde leke ya da titreme olmamalı.

• Face ID'ye ya da parmak izine yeni bir yüz veya parmak tanıtmayı deneyin.

• Bir arama yapıp ahizeyi, hoparlörü ve mikrofonu deneyin. Kısa bir ses kaydı alıp dinleyin.

• Şarj kablosunu takın: telefon şarj olmalı, kablo gevşek oturmamalı.

• Açma/kapama ve ses tuşlarını, varsa sessiz tuşunu ve titreşimi deneyin. Wi-Fi, Bluetooth ve mobil veriyi de açıp bakın.

6. Önceki onarım ve sıvı teması izleri

• Ekranla kasa arasında boşluk, taşmış yapıştırıcı, çizilmiş ya da eksik vida, cam altında toz ve kamera camında buğu olup olmadığına bakın.

• Bazı modellerde SIM yuvasının içinde, sıvıyla temas edince renk değiştiren küçük bir gösterge bulunur.

• iPhone'larda Ayarlar > Genel > Hakkında bölümünde “Parça ve Servis Geçmişi” başlığı varsa, telefonun hangi parçalarının değiştirildiğini orada görebilirsiniz. “Bilinmeyen Parça” ifadesi, orijinal olmayan bir parça kullanıldığı anlamına gelebilir.

Onarım görmüş olmak tek başına kötü bir şey değildir. Önemli olan, satıcının bunu açıkça söylemesi ve fiyata yansıtmasıdır.

7. Kutu, fatura ve garanti

• Kutunun üzerindeki IMEI ve seri numarası, telefondakilerle aynı olmalı.

• Fatura, telefonun nereden ve ne zaman alındığını gösterir. Garantiden yararlanmak için de çoğu zaman fatura istenir.

• Birçok marka, garantinin devam edip etmediğini resmî sitesinde seri numarası ya da IMEI ile sorgulama imkânı sunar.

• Bireysel bir satıcıdan alıyorsanız satıcının adının ve telefonunun, cihazın IMEI numarasının ve tutarın yazılı olduğu basit bir satış belgesi isteyin.

Fiyat çok iyiyse iki kez düşünün

Piyasanın belirgin şekilde altındaki bir fiyat çoğu zaman bir sorunun işaretidir: kayıtsız cihaz, hesap kilidi, gizlenmiş bir arıza ya da çalıntı bir telefon. Şu durumlarda özellikle dikkatli olun:

• Satıcı acele ettiriyor ya da telefonu denemenize izin vermiyor.

• Kutu, fatura ya da IMEI bilgisi yok veya bilgiler birbirini tutmuyor.

• Telefonu görmeden kapora ya da ön ödeme isteniyor.

Güvendiğiniz bir yerden alın

En sağlam yol, adresi belli, sorularınıza açıkça cevap veren ve telefonu denemenize izin veren bir yerden almaktır. Işıltı İletişim olarak Kahramanmaraş'ta sattığımız 2. el ve yenilenmiş telefonlarda kondisyon ve pil sağlığı her ürünün sayfasında yazılıdır. Merak ettiğiniz bir nokta olursa almadan önce bize sormanız yeterli.